Quốc hội thảo luận dự thảo Nghị quyết giảm 30% thuế thu nhập cho doanh nghiệp, hộ và cá nhân kinh doanh có doanh thu không quá 10 tỷ đồng. Các đại biểu đồng thời đề nghị xây dựng cơ chế chuyển tiếp, tránh tình trạng doanh nghiệp mất toàn bộ ưu đãi khi doanh thu vừa vượt ngưỡng.
Đề xuất giảm 30% thuế trong giai đoạn 2026–2027
Chiều 22/8, tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Nghị quyết giảm thuế thu nhập cá nhân và thuế thu nhập doanh nghiệp đối với cá nhân, doanh nghiệp.
Chính sách được đánh giá là giải pháp hỗ trợ giảm chi phí, duy trì sản xuất, kinh doanh và tạo thêm động lực tăng trưởng.
Phạm vi áp dụng chính sách giảm thuế
Theo dự thảo, doanh nghiệp có tổng doanh thu năm không quá 10 tỷ đồng được giảm 30% số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp.
Hộ và cá nhân kinh doanh thuộc phạm vi áp dụng cũng được giảm 30% thuế trong hai năm 2026–2027.
Chính sách hướng đến doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh
Đại biểu Nguyễn Văn Thân, Đoàn TP HCM, đánh giá việc Chính phủ xây dựng Nghị quyết hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa là bước chuẩn bị quan trọng trước khi xây dựng Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Từ quá trình khảo sát và làm việc với Ban soạn thảo, Bộ Tài chính cùng các cơ quan của Quốc hội, cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa nhìn chung ủng hộ chính sách giảm thuế.
Nhóm doanh thu đến 10 tỷ đồng chiếm khoảng 96%
Theo đại biểu Nguyễn Văn Thân, mức giảm 30% có ý nghĩa đối với doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ và hộ kinh doanh.
Nhóm có doanh thu không quá 10 tỷ đồng chiếm khoảng 96% số đối tượng thuộc diện được hưởng chính sách. Do đó, chính sách có phạm vi tác động rộng trong bối cảnh hoạt động kinh doanh đang chịu nhiều sức ép.
Ông Thân cho rằng không nên quá lo ngại về khả năng một số đối tượng lợi dụng chính sách để trục lợi, bởi đây chỉ có thể là những trường hợp thiểu số. Chính sách cần tập trung vào số đông doanh nghiệp đang thực sự cần được hỗ trợ.
Giảm thuế không đồng nghĩa ngân sách sẽ giảm thu
Từ thực tiễn khảo sát trong khoảng 20 năm, đại biểu Nguyễn Văn Thân nhận định việc áp dụng các cơ chế giảm thuế cho doanh nghiệp nhỏ và vừa không nhất thiết làm giảm nguồn thu ngân sách.
Khi được giảm nghĩa vụ thuế, doanh nghiệp có thêm điều kiện duy trì và mở rộng hoạt động. Khả năng đóng góp trở lại cho ngân sách nhờ đó có thể tăng lên.
Vì vậy, chính sách giảm 30% thuế trong giai đoạn hiện nay cần được triển khai kịp thời.
Tạo động lực chuyển hộ kinh doanh thành doanh nghiệp
Đại biểu Nguyễn Văn Thân cho rằng việc doanh nghiệp gia nhập hoặc rời khỏi thị trường là diễn biến bình thường của nền kinh tế. Vấn đề cần quan tâm là khả năng tồn tại, phục hồi và đóng góp của khu vực doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh.
Các chính sách ưu đãi trong dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa được kỳ vọng hỗ trợ quá trình chuyển đổi.
Đề xuất miễn thuế 3 năm, giảm 50% trong 2 năm tiếp theo
Chính sách hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi thành doanh nghiệp trong dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa gồm:
- Miễn thuế trong 3 năm.
- Giảm 50% thuế trong 2 năm tiếp theo.
Theo đại biểu, chính sách này sẽ tạo thêm động lực để hộ kinh doanh chuyển đổi mô hình hoạt động.
Thời gian chuẩn bị cho việc triển khai không còn nhiều. Vì vậy, cần sớm đưa Nghị quyết vào thực tế để đánh giá hiệu quả và làm cơ sở hoàn thiện Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Mục tiêu là giảm áp lực, tăng khả năng chống chịu và hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ cùng hộ kinh doanh phát triển.
Giảm thuế cần đi cùng đơn giản hóa thủ tục
Đại biểu Nguyễn Thành Trung, Đoàn Hải Phòng, đồng tình với việc ban hành Nghị quyết giảm thuế trong hai năm 2026–2027. Tuy nhiên, hiệu quả hỗ trợ không chỉ nằm ở số thuế được giảm mà còn phụ thuộc vào chi phí tuân thủ và thủ tục hành chính.
Đây là vấn đề đáng chú ý khi hộ kinh doanh đang chuyển từ phương thức thuế khoán sang kê khai.
Hộ kinh doanh phát sinh thêm chi phí tuân thủ
Việc chuyển đổi phương thức quản lý thuế yêu cầu hộ kinh doanh phải thực hiện thêm các công việc như:
- Kê khai thuế.
- Sử dụng hóa đơn điện tử.
- Thực hiện chế độ kế toán.
- Hoàn thành những thủ tục liên quan.
Theo đại biểu Nguyễn Thành Trung, nếu chỉ giảm 30% số thuế mà không giảm gánh nặng thủ tục thì hiệu quả của chính sách sẽ chưa đầy đủ.
Đề xuất ưu đãi theo bậc doanh thu
Đại biểu đề nghị hoàn thiện dự thảo theo hướng xây dựng cơ chế chuyển tiếp hoặc áp dụng ưu đãi theo từng bậc doanh thu quanh ngưỡng 10 tỷ đồng.
Giải pháp này nhằm tránh trường hợp doanh nghiệp chỉ vượt ngưỡng một khoản nhỏ nhưng mất toàn bộ ưu đãi. Đồng thời, cơ quan soạn thảo có thể xem xét mở rộng chính sách sang doanh nghiệp có doanh thu từ 10 tỷ đồng trở lên.
Chủ động xử lý thuế đã tạm nộp trong 8 tháng
Bên cạnh cơ chế chuyển tiếp, việc xử lý khoản thuế doanh nghiệp và người dân đã tạm nộp trước khi Nghị quyết có hiệu lực cũng cần được quy định rõ ràng.
Các thủ tục liên quan nên được thực hiện dựa trên dữ liệu của cơ quan thuế.
Hạn chế phát sinh thủ tục bù trừ và hoàn thuế
Đại biểu Nguyễn Thành Trung đề nghị quy định đơn giản việc xử lý số thuế đã tạm nộp trong 8 tháng đầu năm 2026.
Việc bù trừ hoặc hoàn thuế nên được cơ quan thuế chủ động thực hiện trên cơ sở dữ liệu sẵn có. Người dân và doanh nghiệp không nên phải hoàn thành thêm nhiều thủ tục để được hưởng chính sách.
Dự thảo cũng cần làm rõ cách xác định doanh thu đối với các trường hợp:
- Doanh nghiệp mới thành lập.
- Doanh nghiệp chia tách.
- Doanh nghiệp sáp nhập.
- Doanh nghiệp có kỳ tính thuế khác năm dương lịch.
Quy định cụ thể sẽ giúp chính sách áp dụng đúng đối tượng và hạn chế hành vi lợi dụng ưu đãi.
Cần kiểm soát nguy cơ chia nhỏ doanh thu
Đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi, Đoàn Vĩnh Long, đồng tình với việc ban hành Nghị quyết. Theo bà, chính sách góp phần giảm chi phí, tạo thêm nguồn lực duy trì sản xuất, bảo đảm việc làm và hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.
Tuy nhiên, một số nội dung cần được hoàn thiện để bảo đảm công bằng, dễ thực thi và không tạo kẽ hở.
Cần đánh giá lại tiêu chí doanh thu 10 tỷ đồng
Theo bà Yến Nhi, cần đánh giá kỹ việc sử dụng mức doanh thu không quá 10 tỷ đồng làm tiêu chí xác định đối tượng được giảm thuế.
Chi phí và tỷ suất lợi nhuận có sự khác biệt giữa các ngành nghề. Vì vậy, cùng một mức doanh thu nhưng mức lợi ích doanh nghiệp nhận được từ chính sách có thể khác nhau.
Việc thiết kế chính sách cần tính đến sự khác biệt này để hỗ trợ đúng đối tượng và tránh bất bình đẳng.
Kiểm soát doanh nghiệp có quan hệ liên kết
Cơ quan quản lý cần lưu ý nguy cơ doanh nghiệp và hộ kinh doanh thực hiện một số biện pháp để đưa doanh thu xuống dưới ngưỡng 10 tỷ đồng, gồm:
- Chia tách hoạt động kinh doanh.
- Điều chỉnh thời điểm ghi nhận doanh thu.
- Sử dụng các phương thức khác để giảm doanh thu kê khai.
Chính phủ cần xây dựng cơ chế kiểm soát đối với những trường hợp có quan hệ liên kết, cùng chủ sở hữu, cùng địa điểm, cùng ngành nghề hoặc có dấu hiệu chia tách hoạt động.
Hướng dẫn kê khai và quyết toán thống nhất
Chính sách cần được hướng dẫn kịp thời, thống nhất và đơn giản để người nộp thuế dễ xác định quyền lợi, nghĩa vụ.
Nội dung hướng dẫn cần tập trung vào việc kê khai, quyết toán và xử lý các khoản thuế đã tạm nộp trước khi Nghị quyết có hiệu lực.
Theo đại biểu Nguyễn Thị Yến Nhi, giảm 30% thuế trong hai năm là giải pháp hỗ trợ có thời hạn. Chính sách không nên tạo tâm lý chờ đợi hoặc kỳ vọng Nhà nước sẽ tiếp tục giảm thuế thường xuyên.
Cùng với ưu đãi thuế, người dân và doanh nghiệp cần chủ động xây dựng kế hoạch tài chính, đầu tư và sản xuất, kinh doanh.
Cần làm rõ hiệu quả thực tế của nguồn lực giảm thuế
Đại biểu Nguyễn Duy Thanh, Đoàn Cà Mau, đồng tình với chủ trương giảm thuế cho hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp trong giai đoạn 2026–2027.
Tuy nhiên, cách thiết kế cần được rà soát để bảo đảm nguồn lực hỗ trợ đến đúng đối tượng và khuyến khích doanh nghiệp phát triển.
Doanh nghiệp khó khăn có thể hưởng lợi ít hơn
Theo dự thảo, tiêu chí xác định đối tượng được hỗ trợ là doanh thu. Tuy nhiên, số tiền giảm thực tế lại phụ thuộc vào thu nhập tính thuế và số thuế phải nộp.
Nhiều doanh nghiệp nhỏ có lợi nhuận thấp, thậm chí thua lỗ. Điều này dẫn đến một số trường hợp:
- Doanh nghiệp càng khó khăn thì số thuế được giảm càng thấp.
- Doanh nghiệp không phát sinh thuế phải nộp sẽ không nhận được lợi ích từ chính sách.
Dự kiến dành khoảng 4.750 tỷ đồng để giảm thuế
Nguồn lực dành cho giảm thuế thu nhập doanh nghiệp dự kiến khoảng 4.750 tỷ đồng trong hai năm.
Đại biểu Nguyễn Duy Thanh đề nghị làm rõ:
- Có bao nhiêu doanh nghiệp thực tế phát sinh thuế để được hưởng chính sách.
- Mức giảm bình quân của mỗi doanh nghiệp.
- Nguồn lực giảm thuế tập trung chủ yếu vào nhóm doanh nghiệp nào.
Đề xuất cơ chế chuyển tiếp khi vượt 10 tỷ đồng
Ngưỡng doanh thu 10 tỷ đồng có thể tạo ra sự thay đổi lớn về nghĩa vụ thuế giữa những doanh nghiệp có quy mô gần tương đương.
Các đại biểu đề nghị áp dụng mức giảm thuế theo lộ trình thay vì chấm dứt toàn bộ ưu đãi ngay khi doanh thu vượt ngưỡng.
Doanh thu 9,9 tỷ đồng được giảm, 10,1 tỷ đồng có thể mất ưu đãi
Theo đại biểu Nguyễn Duy Thanh, doanh nghiệp có doanh thu 9,9 tỷ đồng được giảm thuế. Trong khi đó, doanh nghiệp đạt doanh thu 10,1 tỷ đồng có thể mất toàn bộ mức giảm.
Dù chênh lệch doanh thu chỉ 200 triệu đồng và quy mô hoạt động gần như tương đương, nghĩa vụ thuế giữa hai doanh nghiệp có thể thay đổi đáng kể.
Cách xác định này có thể khiến doanh nghiệp e ngại mở rộng sản xuất, thậm chí phát sinh động cơ chia nhỏ doanh thu hoặc hoạt động để tiếp tục hưởng ưu đãi.
Mức giảm thuế nên giảm dần khi vượt ngưỡng
Đại biểu đề nghị nghiên cứu cơ chế chuyển tiếp theo hướng mức giảm thuế giảm dần trong một khoảng doanh thu nhất định sau khi vượt mốc 10 tỷ đồng.
Thay vì mất toàn bộ ưu đãi ngay khi vượt ngưỡng, doanh nghiệp sẽ được chuyển sang mức hỗ trợ thấp hơn theo từng bậc doanh thu.
Cách thiết kế này được kỳ vọng khuyến khích doanh nghiệp mở rộng quy mô, hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh và nuôi dưỡng nguồn thu ổn định cho ngân sách nhà nước.
Giảm nghĩa vụ thuế cần đi cùng giảm chi phí tuân thủ
Các ý kiến tại Quốc hội thống nhất rằng chính sách giảm 30% thuế trong giai đoạn 2026–2027 có thể hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ, hộ và cá nhân kinh doanh giảm bớt áp lực.
Để chính sách phát huy hiệu quả, cơ chế thực hiện cần bảo đảm đúng đối tượng, có bước chuyển tiếp khi doanh thu vượt ngưỡng, đơn giản hóa thủ tục và hạn chế nguy cơ chia tách hoạt động nhằm hưởng ưu đãi.
Nguồn: Vietnambiz
Subscribe
Login
0 Comments
Oldest
