Iraq muốn tăng gấp ba xuất khẩu dầu qua đường ống khi Hormuz vẫn đóng cửa

Iraq đang triển khai kế hoạch tăng mạnh xuất khẩu dầu thô qua hệ thống đường ống phía Bắc nhằm giảm sự phụ thuộc vào tuyến vận tải qua eo biển Hormuz. Động thái này diễn ra trong bối cảnh tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới đối với dầu mỏ vẫn bị gián đoạn, khiến hoạt động xuất khẩu năng lượng của Iraq chịu ảnh hưởng nặng nề trong nhiều tháng qua.

Là nhà sản xuất dầu lớn thứ hai trong OPEC, Iraq đang đối mặt với áp lực lớn khi phần lớn dầu thô xuất khẩu trước đây được vận chuyển từ các cảng phía Nam thông qua eo biển Hormuz. Việc tìm kiếm các tuyến xuất khẩu thay thế đang trở thành ưu tiên chiến lược nhằm duy trì nguồn thu ngân sách và ổn định sản lượng khai thác.

Iraq đặt mục tiêu nâng xuất khẩu dầu qua Thổ Nhĩ Kỳ lên 770.000 thùng/ngày

Theo kế hoạch mới được chính phủ Iraq phê duyệt, lượng dầu xuất khẩu qua tuyến đường ống nối khu vực Kirkuk với cảng Ceyhan của Thổ Nhĩ Kỳ sẽ tăng từ khoảng 220.000 thùng/ngày hiện nay lên 770.000 thùng/ngày trong vòng hai đến ba tháng tới.

Ban đầu Baghdad đặt mục tiêu nâng công suất lên 500.000 thùng/ngày, tuy nhiên trước những khó khăn kéo dài tại Hormuz, nước này đã quyết định đẩy nhanh kế hoạch mở rộng xuất khẩu qua Địa Trung Hải.

Tuyến Kirkuk – Ceyhan hiện được xem là cửa ngõ xuất khẩu quan trọng nhất của Iraq ngoài khu vực Vịnh Ba Tư, giúp nước này tiếp cận trực tiếp các thị trường châu Âu và Địa Trung Hải.

Hormuz đóng cửa khiến sản lượng dầu Iraq lao dốc

Iraq là một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nghiêm trọng nhất từ việc gián đoạn lưu thông qua eo biển Hormuz. Theo các báo cáo thị trường, sản lượng dầu tại các mỏ phía Nam đã giảm khoảng 70% so với trước khi xung đột khu vực bùng phát, từ khoảng 4,3 triệu thùng/ngày xuống còn gần 1,3 triệu thùng/ngày.

Do phần lớn dầu thô xuất khẩu phải đi qua Hormuz, việc tàu chở dầu gặp khó khăn trong vận chuyển đã khiến kho chứa trong nước nhanh chóng đầy công suất, buộc Iraq phải cắt giảm sản lượng khai thác tại nhiều mỏ lớn.

Ngành dầu khí hiện đóng góp khoảng 90% nguồn thu ngân sách của Iraq, khiến nền kinh tế nước này đặc biệt dễ bị tổn thương trước các cú sốc liên quan đến xuất khẩu dầu.

Baghdad tìm kiếm thêm các tuyến xuất khẩu mới

Bên cạnh việc mở rộng công suất đường ống sang Thổ Nhĩ Kỳ, Iraq cũng đang xúc tiến các thỏa thuận với Syria nhằm vận chuyển dầu thô tới các cảng Baniyas và Tartous trên Địa Trung Hải. Kế hoạch này được kỳ vọng sẽ đa dạng hóa các tuyến xuất khẩu và giảm rủi ro từ các điểm nghẽn chiến lược.

Xu hướng xây dựng các tuyến vận chuyển thay thế Hormuz cũng đang lan rộng tại khu vực Trung Đông. Các quốc gia vùng Vịnh như Saudi Arabia, UAE và Kuwait đều đang nghiên cứu hoặc mở rộng các dự án đường ống nhằm giảm sự phụ thuộc vào tuyến vận tải qua Hormuz.

Điều này cho thấy an ninh năng lượng đang trở thành ưu tiên hàng đầu của các quốc gia sản xuất dầu lớn trong bối cảnh địa chính trị tiếp tục bất ổn.

Thị trường dầu mỏ theo dõi sát khả năng phục hồi nguồn cung Iraq

Việc Iraq thành công trong nâng công suất xuất khẩu qua đường ống có thể giúp bổ sung thêm nguồn cung cho thị trường dầu thô toàn cầu trong nửa cuối năm 2026. Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng lượng dầu bổ sung này vẫn chưa đủ để thay thế hoàn toàn khối lượng từng được xuất khẩu qua các cảng phía Nam trước đây.

Trong bối cảnh tồn kho dầu thế giới đang giảm và nhiều quốc gia Trung Đông tiếp tục gặp khó khăn trong hoạt động xuất khẩu, bất kỳ tín hiệu nào về việc khôi phục nguồn cung từ Iraq đều có thể tác động trực tiếp đến giá dầu Brent và dầu WTI trên thị trường quốc tế.

Đối với nhà đầu tư giao dịch hàng hóa tại Edu Trade, diễn biến xuất khẩu dầu của Iraq là yếu tố quan trọng cần theo dõi trong nhóm năng lượng. Những thay đổi về năng lực vận chuyển và nguồn cung từ quốc gia sản xuất lớn thứ hai của OPEC có thể ảnh hưởng đáng kể đến xu hướng giá dầu Brent, dầu WTI, LNG và xăng pha chế trong thời gian tới.