Nga nói chưa thể nối lại tuyến khí đốt qua Ukraine

Điện Kremlin cho rằng phương án nối lại vận chuyển khí đốt Nga sang châu Âu qua Ukraine chưa thể triển khai trong điều kiện hiện nay. Theo Wall Street Journal, Washington đang thúc đẩy ý tưởng này như một phần của nỗ lực đạt thỏa thuận ngừng tấn công hạ tầng năng lượng giữa Nga và Ukraine.

Điện Kremlin nói chưa thể nối lại trung chuyển khí đốt

Theo CafeF, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov đưa ra phản hồi sau khi Wall Street Journal (WSJ) đưa tin về phương án khôi phục dòng khí đốt Nga qua Ukraine.

Ông Peskov cho rằng điều kiện hiện tại không cho phép triển khai kế hoạch. Tuy nhiên, ông vẫn để ngỏ khả năng nối lại dòng khí trong tương lai, tùy vào nhu cầu của bên mua, ý định của bên bán và khả năng cung ứng.

Nga từng sử dụng hệ thống đường ống qua Ukraine như một tuyến quan trọng để đưa khí đốt tới thị trường châu Âu. Hoạt động trung chuyển chấm dứt ngày 1/1/2025, sau khi Kyiv không gia hạn thỏa thuận 5 năm với Moskva.

Phương án được cho là của Mỹ đề cập vai trò trung gian

Theo thông tin WSJ được bài viết dẫn lại, Jared Kushner và Steve Witkoff được cho là đã nêu ý tưởng nối lại tuyến khí đốt trong các chuyến thăm Moskva và Kyiv hồi tháng 9.

Một phương án đang được đề cập là bán khí đốt Nga thông qua một đơn vị trung gian của Mỹ. Cơ chế này được đưa ra nhằm xử lý các rào cản liên quan đến lệnh trừng phạt của châu Âu. Nếu được triển khai, Ukraine có thể thu phí trung chuyển, còn nhà đầu tư Mỹ có thể tham gia hoạt động xuất khẩu. Việc bổ sung bên trung gian vẫn cần được xem xét trong khuôn khổ các quy định áp dụng tại EU.

Theo bài viết, chính quyền Tổng thống Donald Trump muốn đạt thỏa thuận ngừng tấn công hạ tầng năng lượng trước vòng đàm phán ba bên giữa Mỹ, Nga và Ukraine dự kiến diễn ra tại Abu Dhabi trong tháng 11. Moskva đã nhiều lần phản đối đề xuất ngừng bắn năng lượng tạm thời. Hồi tháng 10, ông Peskov nhấn mạnh Nga muốn một giải pháp hòa bình lâu dài.

Nord Stream cũng được đề cập, nhưng chính sách EU là trở ngại

Ngoài tuyến qua Ukraine, Washington được cho là đang cân nhắc khả năng khôi phục hệ thống Nord Stream trong khuôn khổ một thỏa thuận rộng hơn nhằm chấm dứt xung đột và giảm căng thẳng giữa Nga với châu Âu.

Nord Stream được xây dựng để đưa khí đốt Nga trực tiếp đến Đức qua biển Baltic. Hai hệ thống Nord Stream 1 và Nord Stream 2 bị hư hại nghiêm trọng trong các vụ nổ dưới biển tháng 9/2022. Tổng thống Vladimir Putin từng tuyên bố Nga có thể khôi phục nguồn cung qua nhánh Nord Stream 2 còn nguyên vẹn.

Theo nguồn tin được dẫn lại, một số chính phủ châu Âu quan tâm đến khả năng bổ sung nguồn cung để giảm áp lực giá khí đốt. Phía Mỹ được cho là kỳ vọng Brussels có thể bớt phản đối nếu Kyiv ủng hộ phương án trong một thỏa thuận hòa bình rộng hơn.

Tuy nhiên, theo bài viết, EU đã bác bỏ khả năng quay lại mua khí đốt Nga với quy mô lớn và đặt mục tiêu chấm dứt hoàn toàn nhập khẩu vào cuối năm 2027. Đây là trở ngại đối với cả phương án trung chuyển qua Ukraine lẫn khả năng khôi phục dòng khí qua Nord Stream.

Thị trường khí đốt châu Âu chịu sức ép trước mùa đông

Theo bài viết, giá khí đốt châu Âu đã lên mức cao nhất gần bốn năm, trong khi lượng dự trữ suy giảm làm tăng lo ngại về nguồn cung mùa đông. Giám đốc điều hành Gazprom Aleksey Miller cảnh báo giá có thể tăng hơn gấp đôi, lên 2.500 USD/1.000 m³ nếu châu Âu trải qua một mùa đông lạnh. Đây là kịch bản có điều kiện do lãnh đạo Gazprom nêu ra.

Nếu một tuyến vận chuyển được khôi phục và khí đốt thực sự được đưa ra thị trường, nguồn cung bổ sung có thể giúp giảm áp lực giá. Mức tác động còn tùy vào khối lượng giao, thời điểm vận hành và nhu cầu mùa đông. Trước mắt, diễn biến cần theo dõi là kết quả đàm phán, phản ứng của EU và liệu các bên có thống nhất được điều kiện để nối lại dòng khí hay không.