Sáng 10/9, tại họp báo công bố Lệnh của Chủ tịch nước về 15 luật, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Việt Sơn đã thông tin về 5 điểm mới cốt lõi trong Luật Dầu khí sửa đổi.
Theo Bộ Công Thương, Luật Dầu khí năm 2022 là một trong những luật chuyên ngành tiến bộ, với cơ chế và chính sách phù hợp thực tiễn hoạt động dầu khí tại Việt Nam. Cùng với các văn bản hướng dẫn thi hành, luật đã tạo điều kiện cho hoạt động tìm kiếm, thăm dò và khai thác dầu khí, đóng góp vào ngân sách nhà nước, phát triển kinh tế – xã hội, bảo đảm an ninh năng lượng và bảo vệ chủ quyền Việt Nam trên Biển Đông.
Tuy nhiên, hoạt động dầu khí đang đối mặt với nhiều thách thức. Sản lượng từ các mỏ hiện hữu suy giảm, trong khi các mỏ mới phần lớn là mỏ nhỏ, mỏ cận biên. Hoạt động tìm kiếm, thăm dò tại vùng nước sâu, xa bờ gặp nhiều khó khăn. Giá dầu thô phụ thuộc vào thị trường thế giới và thường xuyên biến động bất thường, vượt ngoài khả năng kiểm soát của các quốc gia.
Bên cạnh đó, hoạt động dầu khí phát sinh một số vướng mắc cần được bổ sung, hoàn thiện, gồm:
- Một số vấn đề mang tính nguyên tắc, đặc thù của hoạt động dầu khí chưa được quy định cụ thể trong Luật Dầu khí năm 2022.
- Một số vấn đề thường xuyên biến động được quy định trong luật hiện hành không còn phù hợp với thực tế.
- Các lĩnh vực mới như năng lượng ngoài khơi, thu giữ và lưu trữ carbon, dịch vụ dầu khí kỹ thuật cao cần được quan tâm phát triển.
Ngày 23/8/2026, tại Kỳ họp bất thường lần thứ nhất, Quốc hội khóa XVI đã thông qua Luật Dầu khí số 10/2026/QH16. Luật có hiệu lực từ ngày 1/3/2027, thay thế Luật Dầu khí số 12/2022/QH15 được Quốc hội khóa XV thông qua ngày 14/11/2022.
Luật Dầu khí sửa đổi gồm 12 chương, 62 điều, kế thừa các quy định tiến bộ của luật cũ và bổ sung 5 nhóm điểm mới.
Thứ nhất: Tăng phân quyền trong quản lý hoạt động dầu khí
Điểm mới đầu tiên là tăng cường phân quyền cho cơ quan quản lý nhà nước về dầu khí, đồng thời giao quyền cho Tập đoàn Công nghiệp Năng lượng Quốc gia Việt Nam.
Đơn giản hóa thủ tục và khơi thông nguồn lực
Luật hướng tới việc đơn giản hóa thủ tục, khơi thông nguồn lực, tăng cường kiểm tra và giám sát trong hoạt động dầu khí.
Một số thẩm quyền liên quan đến quốc phòng, an ninh và công tác thẩm quyền phê duyệt đề án được phân cấp nhằm bảo đảm sự kiểm soát của Nhà nước.
Luật cũng phân định rõ chức năng của Tập đoàn Công nghiệp Năng lượng Quốc gia Việt Nam, đồng thời tách bạch vai trò của nhà thầu dầu khí, tức nhà đầu tư, với các chức năng đặc thù do Nhà nước giao.
Thứ hai: Hoàn thiện chính sách ưu đãi đầu tư dầu khí
Nhóm chính sách thứ hai tập trung vào việc bổ sung các cơ chế ưu đãi nhằm thu hút đầu tư vào hoạt động dầu khí trong điều kiện khai thác ngày càng khó khăn.
Khuyến khích phát triển mỏ nhỏ và mỏ cận biên
Các dự án dầu khí đang dịch chuyển ra vùng nước sâu, xa bờ và có điều kiện địa chất phức tạp. Những dự án này đòi hỏi vốn đầu tư lớn và thời gian thu hồi vốn dài.
Nếu áp dụng cơ chế thông thường, hiệu quả đầu tư có thể không bảo đảm. Vì vậy, Luật Dầu khí sửa đổi bổ sung các chính sách ưu đãi và khuyến khích phát triển:
- Các mỏ nhỏ.
- Mỏ cận biên.
- Mỏ nước sâu, xa bờ.
- Hoạt động khai thác tận thu tại các mỏ, cụm mỏ và lô dầu khí.
Các chính sách này nhằm thu hút đầu tư, tăng sản lượng khai thác và đóng góp cho ngân sách nhà nước.
Thứ ba: Bổ sung quy định về thu giữ và lưu trữ carbon
Điểm mới thứ ba liên quan đến thu giữ, lưu trữ carbon, phát triển công trình năng lượng ngoài khơi và dịch vụ kỹ thuật dầu khí có công nghệ cao, an toàn.
Tạo cơ sở pháp lý cho các lĩnh vực mới
Phạm vi điều chỉnh của luật chỉ áp dụng đối với các khu vực liên quan trực tiếp đến hoạt động dầu khí.
Luật bổ sung quy định về:
- Vị trí thu giữ và lưu trữ carbon.
- Trách nhiệm của các bên trong hoạt động thu giữ và lưu trữ carbon.
- Sử dụng chung hạ tầng.
- Bảo đảm an toàn trong quá trình triển khai.
- Không làm ảnh hưởng đến hoạt động dầu khí hiện hữu.
- Tiêu chí và cơ chế khuyến khích phát triển dịch vụ công nghệ cao.
- Pháp luật chuyên ngành liên quan đến năng lượng ngoài khơi.
Các quy định này tạo cơ sở để từng bước phát triển những lĩnh vực mới gắn với hoạt động dầu khí và chuyển dịch năng lượng.
Thứ tư: Hoàn thiện quy định về hợp đồng dầu khí
Nhóm chính sách thứ tư tập trung vào việc hoàn thiện cơ chế hợp đồng dầu khí theo hướng linh hoạt hơn, đồng thời bảo vệ lợi ích của nhà thầu.
Cho phép điều chỉnh cam kết trong hợp đồng
Luật Dầu khí sửa đổi cho phép gia hạn thời hạn hợp đồng và điều chỉnh cam kết công việc trong hợp đồng dầu khí.
Việc điều chỉnh này nhằm phù hợp hơn với điều kiện thực tế của từng dự án, đặc biệt trong bối cảnh hoạt động dầu khí tại các khu vực nước sâu, xa bờ hoặc có điều kiện địa chất phức tạp đòi hỏi thời gian triển khai dài.
Thứ năm: Hoàn thiện quy định về kế toán, kiểm toán và quyết toán
Điểm mới thứ năm là bổ sung, hoàn thiện quy định về công tác kế toán, kiểm toán, quyết toán và xử lý chi phí hoạt động dầu khí.
Phù hợp với đặc thù dầu khí và thông lệ quốc tế
Luật Dầu khí sửa đổi hướng tới việc bảo đảm các quy định về tài chính phù hợp hơn với đặc thù hoạt động dầu khí và thông lệ quốc tế.
Luật cũng quy định Tập đoàn Công nghiệp Năng lượng Quốc gia Việt Nam thực hiện thay nghĩa vụ của Nhà nước trong hoạt động dầu khí.
Đồng thời, Chính phủ được giao quy định chi tiết nhiều nội dung nhằm bảo đảm tính linh hoạt trong công tác điều hành của Chính phủ.
Luật Dầu khí mới có hiệu lực từ ngày 1/3/2027
Hiện Bộ Công Thương đang xây dựng nghị định quy định chi tiết và biện pháp thi hành Luật Dầu khí sửa đổi, bảo đảm các quy định mới có hiệu lực đồng bộ từ ngày 1/3/2027.
Bộ Công Thương kỳ vọng Luật Dầu khí năm 2026 sẽ tạo môi trường và điều kiện thuận lợi hơn cho hoạt động dầu khí, tăng cường thu hút đầu tư vào nguồn tài nguyên dầu khí, góp phần tăng thu ngân sách nhà nước, bảo đảm an ninh năng lượng và bảo vệ chủ quyền biển đảo, chủ quyền quốc gia trên biển.
Luật Dầu khí năm 2026 được bố cục gồm 12 chương, 62 điều, theo hướng logic, bao quát các chủ thể, mô hình và hoạt động trong lĩnh vực dầu khí, đồng thời bảo đảm sự liên thông giữa hoạt động điều tra cơ bản về dầu khí và hoạt động dầu khí.
Nguồn: Bộ Công Thương
Theo dõi
Đăng nhập
0 Comments
Cũ nhất
