
Dù thị trường nông sản toàn cầu vẫn đang theo dõi sát các tín hiệu mới từ thương mại Mỹ – Trung, nhiều nông dân trồng đậu tương tại Mỹ lại thất vọng khi đậu nành không nằm trong danh sách được Trung Quốc giảm thuế. Diễn biến này khiến kỳ vọng về một sự cải thiện nhanh trong nhu cầu nhập khẩu từ Trung Quốc chưa thể trở thành hiện thực, đồng thời tiếp tục tạo sức ép lên tâm lý của nhóm người sản xuất đậu tương Mỹ.
Trung Quốc từ lâu là khách hàng nhập khẩu đậu tương lớn nhất thế giới và cũng là thị trường có ảnh hưởng rất lớn tới giá đậu tương trên các sàn giao dịch hàng hóa. Vì vậy, bất kỳ thay đổi nào liên quan đến thuế quan, hạn ngạch hay chính sách thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới đều có thể tác động trực tiếp đến cung cầu toàn cầu. Trong bối cảnh đó, việc đậu nành bị loại trừ khỏi đợt giảm thuế lần này được giới nông dân Mỹ xem như một tín hiệu bất lợi.
Đậu tương Mỹ chưa được hưởng lợi từ quyết định giảm thuế của Trung Quốc
Việc Trung Quốc không đưa đậu nành vào danh sách hàng hóa được giảm thuế đồng nghĩa với việc dòng chảy thương mại của mặt hàng này chưa có cú hích mới từ phía nước nhập khẩu lớn nhất thế giới. Với nông dân Mỹ, điều họ cần không chỉ là tín hiệu chính trị tích cực mà còn là sự hồi phục thực chất của đơn hàng xuất khẩu, nhất là trong giai đoạn thị trường hàng hóa chịu ảnh hưởng mạnh từ cạnh tranh nguồn cung và biến động nhu cầu.

Trên phương diện thị trường, đây là thông tin có tính tâm lý khá lớn. Đậu tương Mỹ thường phụ thuộc đáng kể vào xuất khẩu để cân bằng nguồn cung nội địa, nên bất kỳ sự trì hoãn nào trong việc mở rộng nhu cầu từ Trung Quốc đều có thể làm giảm kỳ vọng tăng giá. Nhà đầu tư theo dõi nhóm nông sản vì thế thường chú ý đến các quyết định thuế quan, số liệu mua hàng và tiến độ giao thương giữa hai nước. Theo phân tích từ UkrAgroConsult, quyết định này cũng phản ánh sự thận trọng của Bắc Kinh trong việc điều chỉnh chính sách với đậu nành.
Vì sao nông dân Mỹ thất vọng?
Nguyên nhân chủ yếu nằm ở chỗ Trung Quốc vẫn giữ đậu nành ngoài phạm vi giảm thuế, trong khi nhiều nông dân Mỹ kỳ vọng mặt hàng này sẽ được ưu tiên do vai trò then chốt trong thương mại nông sản giữa hai nước. Đậu tương là một trong những mặt hàng xuất khẩu quan trọng nhất của Mỹ sang Trung Quốc, nên việc không được hưởng ưu đãi thuế ngay lập tức khiến kỳ vọng phục hồi doanh số bị chững lại.
Bên cạnh đó, nông dân Mỹ vốn đã chịu áp lực từ nhiều phía như chi phí sản xuất, biến động thời tiết, cạnh tranh với nguồn cung từ các nước khác và rủi ro chính sách thương mại. Khi một đầu ra lớn như Trung Quốc chưa phát đi tín hiệu nới lỏng rõ ràng cho đậu nành, tâm lý thận trọng là điều dễ hiểu.
Bối cảnh thương mại nông sản giữa Mỹ và Trung Quốc
Quan hệ thương mại nông sản giữa Mỹ và Trung Quốc luôn có tính nhạy cảm cao, đặc biệt với đậu tương. Trung Quốc là nước tiêu thụ khối lượng lớn đậu nành để phục vụ nhu cầu ép dầu và sản xuất thức ăn chăn nuôi. Trong khi đó, Mỹ là một trong những nhà cung cấp lớn trên thị trường thế giới. Vì vậy, chính sách thuế quan của Trung Quốc không chỉ ảnh hưởng đến nông dân Mỹ mà còn tác động đến chuỗi cung ứng toàn cầu.
Khi một loại hàng hóa quan trọng như đậu tương không được giảm thuế, thị trường thường nhìn nhận đây là dấu hiệu cho thấy quá trình bình thường hóa thương mại vẫn còn nhiều điểm chưa chắc chắn. Điều này có thể khiến doanh nghiệp xuất khẩu, nhà nhập khẩu và các quỹ đầu cơ tiếp tục giữ vị thế thận trọng trên các sàn giao dịch nông sản. Với nhà đầu tư đang theo dõi nhóm hàng hóa liên quan, diễn biến của ĐẬU TƯƠNG (ZSE – CBOT) thường là một chỉ báo đáng chú ý.
Tác động đến cung cầu và giá đậu tương

Về ngắn hạn, việc đậu nành bị loại khỏi danh sách giảm thuế có thể khiến kỳ vọng tăng nhu cầu từ Trung Quốc bị hạ xuống. Nếu các đơn hàng nhập khẩu không cải thiện, lượng tồn kho và nguồn cung đậu tương trên thị trường Mỹ có thể tiếp tục là yếu tố gây áp lực lên giá.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng giá hàng hóa nông sản không chỉ phụ thuộc vào một biến số duy nhất. Diễn biến thời tiết tại Mỹ và Nam Mỹ, tiến độ gieo trồng và thu hoạch, báo cáo xuất khẩu hàng tuần, mức tồn kho toàn cầu, cùng nhu cầu ép dầu và thức ăn chăn nuôi đều có thể làm thay đổi cán cân cung cầu. Do đó, phản ứng của thị trường đậu tương trước thông tin thuế quan có thể mạnh trong ngắn hạn nhưng chưa đủ để quyết định xu hướng dài hơn nếu các yếu tố cơ bản khác thay đổi.
Nhà đầu tư cần theo dõi những gì tiếp theo?
Trong thời gian tới, giới quan sát sẽ tập trung vào ba nhóm thông tin chính. Thứ nhất là các tín hiệu mới từ chính sách thương mại của Trung Quốc, đặc biệt là khả năng mở rộng danh mục hàng hóa được hưởng ưu đãi trong những đợt điều chỉnh sau.
Thứ hai là các số liệu xuất khẩu đậu tương của Mỹ, vì đây là thước đo trực tiếp cho mức độ cải thiện của cầu thực. Thứ ba là diễn biến mùa vụ tại các vùng trồng chính, bởi sản lượng và chất lượng thu hoạch có thể làm thay đổi bức tranh nguồn cung.
Ngoài ra, tâm lý thị trường hàng hóa nói chung cũng cần được theo dõi, nhất là khi các biến số như tỷ giá, lãi suất và khẩu vị rủi ro của nhà đầu tư có thể ảnh hưởng đến dòng tiền vào nhóm nông sản. Trong môi trường giao dịch nhiều biến động, thông tin về chính sách thương mại thường tạo ra phản ứng nhanh, nhưng xu hướng bền hơn vẫn cần được xác nhận bằng dữ liệu cung – cầu thực tế.
Triển vọng vẫn phụ thuộc vào dữ liệu thực tế
Việc Trung Quốc chưa giảm thuế cho đậu nành là một tín hiệu khiến nông dân đậu tương Mỹ hụt hẫng, nhưng nó không đồng nghĩa với việc triển vọng hoàn toàn tiêu cực. Thị trường nông sản luôn biến động theo các thông tin mới về thương mại, mùa vụ và nhu cầu tiêu thụ.
Với đậu tương, bất kỳ thay đổi nào trong chính sách nhập khẩu của Trung Quốc đều có thể nhanh chóng tác động đến giá và tâm lý thị trường. Trong ngắn hạn, thông tin này làm nổi bật một thực tế quen thuộc: thị trường hàng hóa nông sản luôn chịu ảnh hưởng đồng thời từ chính sách thương mại và các yếu tố cơ bản về sản xuất, tồn kho và tiêu dùng.
Nhà đầu tư và doanh nghiệp cần tiếp tục theo dõi sát các dữ liệu cập nhật để đánh giá đúng hơn xu hướng của đậu tương trên thị trường quốc tế.