Mưa lớn tại Trung Quốc làm giảm chất lượng lúa mì, nguy cơ thúc đẩy nhập khẩu tăng mạnh

Thị trường lúa mì toàn cầu đang theo dõi sát diễn biến thời tiết tại Trung Quốc sau khi các đợt mưa lớn kéo dài trong giai đoạn thu hoạch đã làm suy giảm chất lượng lúa mì tại nhiều khu vực sản xuất trọng điểm. Các chuyên gia nhận định tình trạng này có thể khiến Trung Quốc phải tăng cường nhập khẩu lúa mì chất lượng cao trong những tháng tới, qua đó tạo thêm động lực hỗ trợ giá lúa mì thế giới.

Là quốc gia sản xuất và tiêu thụ lúa mì lớn nhất thế giới, bất kỳ thay đổi nào trong nhu cầu nhập khẩu của Trung Quốc đều có khả năng tác động đáng kể đến cán cân cung cầu toàn cầu cũng như diễn biến giá trên các sở giao dịch hàng hóa quốc tế.

Mưa kéo dài gây thiệt hại chất lượng lúa mì

Các đợt mưa lớn xuất hiện vào cuối tháng 5 tại tỉnh Hà Nam (Henan) – vùng sản xuất lúa mì lớn nhất Trung Quốc – cùng nhiều khu vực thuộc Hồ Bắc (Hubei) đã xảy ra đúng thời điểm thu hoạch. Điều này khiến một phần lúa mì bị nảy mầm ngay trên đồng ruộng, làm giảm đáng kể chất lượng thương phẩm.

Theo ước tính của các tổ chức phân tích nông nghiệp, từ 4,8 đến 10 triệu tấn lúa mì có thể bị hạ cấp chất lượng do hiện tượng nảy mầm. Loại lúa mì này thường không còn phù hợp để sản xuất bột mì thực phẩm mà chủ yếu được chuyển sang sử dụng trong thức ăn chăn nuôi.

Dù vậy, giới chuyên gia cho rằng tổng sản lượng lúa mì của Trung Quốc vẫn được dự báo ở mức cao và thiệt hại hiện tại chủ yếu ảnh hưởng đến chất lượng hơn là sản lượng thu hoạch.

Trung Quốc có thể tăng nhập khẩu lúa mì chất lượng cao

Sự sụt giảm nguồn cung lúa mì chất lượng cao trong nước có thể buộc các doanh nghiệp xay xát và cơ quan dự trữ nhà nước Trung Quốc phải gia tăng nhập khẩu trong thời gian tới.

Các nhà phân tích cho rằng nhu cầu nhập khẩu thường tăng lên sau một khoảng thời gian nhất định kể từ khi thiệt hại mùa vụ được xác nhận. Kịch bản tương tự đã xảy ra sau đợt thời tiết bất lợi năm 2023, khi Trung Quốc đẩy mạnh nhập khẩu lúa mì lên mức kỷ lục để bù đắp thiếu hụt nguồn cung chất lượng cao trong nước.

Trong 4 tháng đầu năm 2026, Trung Quốc đã nhập khẩu khoảng 2,43 triệu tấn lúa mì, tăng hơn 130% so với cùng kỳ năm trước. Xu hướng này cho thấy nhu cầu mua hàng từ thị trường quốc tế đang phục hồi ngay cả trước khi các thiệt hại mới được đánh giá đầy đủ.

Giá lúa mì thế giới có thể được hỗ trợ

Khả năng Trung Quốc tăng nhập khẩu xuất hiện trong bối cảnh thị trường lúa mì toàn cầu vốn đã chịu áp lực từ nhiều yếu tố thời tiết bất lợi.

Tại Mỹ, hạn hán kéo dài tại các vùng sản xuất lúa mì vụ đông đang làm gia tăng lo ngại về nguồn cung. Trong khi đó, nhiều tổ chức khí tượng cảnh báo hiện tượng El Niño mạnh có thể hình thành trong nửa cuối năm 2026, làm gia tăng rủi ro khô hạn tại nhiều khu vực nông nghiệp quan trọng trên thế giới.

Giá lúa mì thế giới đã tăng khoảng 20% từ đầu năm đến nay do các lo ngại liên quan đến thời tiết và nguồn cung. Nếu Trung Quốc gia tăng mua vào, thị trường có thể nhận thêm lực hỗ trợ mới trong thời gian tới.

Rủi ro thời tiết vẫn chưa kết thúc

Hiện mới chỉ khoảng hơn 40% diện tích lúa mì của Trung Quốc được thu hoạch, đồng nghĩa với việc nguy cơ thiệt hại vẫn còn hiện hữu nếu các đợt mưa tiếp tục xuất hiện tại các vùng sản xuất phía Bắc.

Cơ quan khí tượng Trung Quốc đã cảnh báo về nguy cơ mưa lớn và gió mạnh tại nhiều khu vực trọng điểm trong những ngày đầu tháng 6. Các điều kiện này có thể làm chậm tiến độ thu hoạch, gia tăng chi phí sản xuất và tiếp tục ảnh hưởng đến chất lượng ngũ cốc.

Để hạn chế thiệt hại, chính quyền Trung Quốc đã huy động lực lượng và thiết bị cơ giới quy mô lớn nhằm đẩy nhanh tiến độ thu hoạch, đồng thời tăng cường năng lực sấy và bảo quản ngũ cốc tại các địa phương.

Thị trường ngũ cốc toàn cầu bước vào giai đoạn nhạy cảm

Diễn biến tại Trung Quốc cho thấy thời tiết tiếp tục là yếu tố có sức ảnh hưởng lớn đến thị trường nông sản toàn cầu trong năm 2026. Bất kỳ sự gia tăng nào trong nhu cầu nhập khẩu lúa mì của quốc gia này đều có thể tác động đến hoạt động xuất khẩu của các nước cung ứng lớn như Mỹ, Australia, Canada và khu vực Biển Đen.

Đối với nhà đầu tư giao dịch hàng hóa tại Edu Trade, tình trạng suy giảm chất lượng lúa mì tại Trung Quốc là tín hiệu quan trọng cần theo dõi. Nếu nhu cầu nhập khẩu tiếp tục gia tăng, giá lúa mì có thể nhận thêm động lực tăng, đồng thời tạo hiệu ứng lan tỏa sang các mặt hàng nông sản khác như ngô, đậu tương và khô đậu tương trên thị trường hàng hóa phái sinh.