Khủng hoảng dầu mỏ toàn cầu: Châu Á sắp cạn dự trữ, Mỹ có thể thiếu hụt dầu nghiêm trọng vào tháng 7

Thị trường dầu thô toàn cầu đối mặt nguy cơ thiếu hụt nguồn cung nghiêm trọng

Thị trường năng lượng thế giới đang bước vào giai đoạn cực kỳ căng thẳng khi lượng dự trữ dầu mỏ toàn cầu liên tục suy giảm dưới tác động của xung đột tại Iran và các gián đoạn vận tải qua eo biển Hormuz.

Lời cảnh báo mới nhất được đưa ra bởi ông Jeff Currie – Giám đốc chiến lược lộ trình năng lượng tại Carlyle, đồng Chủ tịch Abaxx Markets và cựu Giám đốc nghiên cứu hàng hóa toàn cầu của Goldman Sachs. Theo chuyên gia này, châu Á hiện đang tiến sát ngưỡng vận hành tối thiểu của hệ thống dự trữ dầu, trong khi châu Âu và Mỹ có thể sớm trở thành tâm điểm tiếp theo của cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu.

Ông Currie cho rằng các số liệu về tồn kho dầu thế giới hiện nay đang tạo cảm giác “ảo” cho thị trường, bởi phần lớn lượng dầu dự trữ thực tế không thể đưa ngay vào giao dịch thương mại.

Dự trữ dầu toàn cầu thực tế thấp hơn nhiều so với số liệu công bố

Theo Edu Trade, một lượng lớn dầu trong hệ thống hiện buộc phải duy trì để đảm bảo áp suất vận hành cho các đường ống, kho chứa và hạ tầng năng lượng. Điều này khiến lượng dầu thô thực sự có thể sử dụng trên thị trường thấp hơn rất nhiều so với số liệu thống kê thông thường.

Phát biểu tại Hội nghị Thịnh vượng UBS ở Singapore, ông Jeff Currie nhấn mạnh rằng châu Á hiện đã gần chạm “mức vận hành tối thiểu” của hệ thống dầu mỏ.

Trong bối cảnh đó, thị trường dầu WTI, dầu Brent và các sản phẩm năng lượng phái sinh đang chịu áp lực rất lớn do nguồn cung dầu từ Trung Đông bị gián đoạn nghiêm trọng.

Kể từ khi xung đột Iran bùng phát hồi đầu năm, hoạt động giao thương qua eo biển Hormuz liên tục bị đình trệ, làm gián đoạn đáng kể dòng chảy dầu thô và LNG từ khu vực Trung Đông ra thị trường toàn cầu.

Giá dầu diesel tăng mạnh, khủng hoảng năng lượng lan rộng tại châu Á

Theo ông Currie, cuộc khủng hoảng năng lượng hiện không còn chỉ tập trung ở nhiên liệu bay mà đã lan rộng sang dầu diesel và các sản phẩm lọc hóa dầu khác.

“Giá nhiên liệu bay có thể đã hạ nhiệt, nhưng giá dầu diesel hiện còn cao hơn cả nhiên liệu bay”, ông Currie nhận định.

Theo đánh giá từ Edu Trade, đây là dấu hiệu cho thấy thị trường năng lượng châu Á đang bước vào giai đoạn mất cân bằng cung – cầu nghiêm trọng, đặc biệt tại trung tâm giao dịch dầu mỏ Singapore.

Các chuyên gia cho rằng áp lực nguồn cung dầu diesel có thể tiếp tục gia tăng nếu tình trạng gián đoạn tại eo biển Hormuz kéo dài trong nhiều tuần tới.

Châu Âu và Mỹ có thể trở thành tâm điểm khủng hoảng vào mùa hè

Ông Jeff Currie dự báo châu Âu có thể đối mặt tình trạng thiếu hụt năng lượng nghiêm trọng chỉ trong vòng một tháng tới, trong khi Mỹ được cảnh báo sẽ bước vào “tháng 7 đầy giông bão”.

Theo Edu Trade, nguyên nhân là do Mỹ đang liên tục xả dầu từ Kho Dự trữ Dầu mỏ Chiến lược (SPR) để hỗ trợ nguồn cung cho châu Âu. Tuy nhiên, giải pháp này chỉ mang tính tạm thời và không thể kéo dài trong bối cảnh mùa lái xe cao điểm mùa hè tại Mỹ và phương Tây đang bắt đầu.

“Toàn bộ lượng dầu từ SPR của Mỹ đang được xuất khẩu sang châu Âu, khiến châu Âu có cảm giác nguồn cung vẫn ổn định. Nhưng điều đó sẽ không kéo dài mãi”, ông Currie cảnh báo.

Nhận định này cũng trùng khớp với cảnh báo gần đây của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA). Theo IEA, thị trường dầu thô toàn cầu có nguy cơ rơi vào khủng hoảng nguồn cung nghiêm trọng trong mùa hè nếu xuất khẩu năng lượng từ Trung Đông không sớm phục hồi.

Người đứng đầu IEA, ông Fatih Birol, cho biết thị trường có thể bước vào “vùng đỏ nguy hiểm” trong tháng 7 hoặc tháng 8 nếu tình hình địa chính trị tiếp tục leo thang.

Iran đang nắm lợi thế lớn trên bàn đàm phán dầu mỏ

Theo phân tích từ Edu Trade, việc tồn kho dầu toàn cầu liên tục sụt giảm đang vô tình giúp Iran củng cố vị thế trong các cuộc đàm phán quốc tế liên quan đến eo biển Hormuz.

Ông Jeff Currie cho rằng các biện pháp như đình chỉ thuế xăng dầu liên bang tại Mỹ chỉ mang tính hỗ trợ tâm lý và không giải quyết được gốc rễ của cuộc khủng hoảng nguồn cung năng lượng.

Dù Mỹ đã xả kho dự trữ SPR để hạ nhiệt thị trường dầu WTI và dầu Brent, cơ chế định giá hiện tại vẫn cho thấy tình trạng thiếu hụt dầu thô toàn cầu đang ngày càng nghiêm trọng.

Theo ông Currie, giải pháp dài hạn duy nhất hiện nay vẫn là khôi phục hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, ngay cả khi tuyến vận tải chiến lược này được mở lại, thị trường dầu mỏ thế giới cũng sẽ cần nhiều thời gian để ổn định hoàn toàn.

“Mỗi ngày trôi qua, vị thế đàm phán của Iran lại mạnh hơn vì các kho dự trữ dầu toàn cầu đang liên tục cạn kiệt”, ông Currie nhấn mạnh.

Giới phân tích nhận định giá dầu WTI, dầu Brent và thị trường hàng hóa phái sinh năng lượng sẽ tiếp tục biến động mạnh trong thời gian tới do rủi ro địa chính trị và áp lực thiếu hụt nguồn cung toàn cầu vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.