1. Nguồn gốc

Ca cao tên La Tinh là Theobroma cacao, có nghĩa là “thức ăn của các vị thần” – Food of the Gods. Nguồn gốc của cây ca cao là từ Trung Mỹ và Mexico, được những người Aztec và Maya bản xứ khám phá nhưng ngày nay hầu hết những nước nhiệt đới cũng có thể trồng cây này. Loại quả này cũng đóng một vai trò rất lớn trong nhiều nền văn hóa của Trung Mỹ cổ.

Ca cao là một loại cây trồng nổi tiếng và có lợi nhuận cao với sản lượng tiêu thụ hàng năm khoảng 4.5–5 triệu tấn ở dạng hạt quy đổi. “theo cbi.eu 26/03/2025”.

Ca cao là mặt hàng quan trọng trên thị trường thế giới. Hạt ca cao đã được sử dụng từ lâu đời trong nhiều ứng dụng khác nhau và có nhu cầu thị trường mạnh mẽ.

Các nước sản xuất hàng đầu

Dữ liệu sản lượng cập nhật cho thấy:

Theo Radad International  2024

Bờ Biển Ngà và Ghana đứng đầu thế giới, chiếm khoảng 60 %+ tổng sản lượng ca cao toàn cầu, với Tây Phi tổng cộng sản xuất >70 % hạt ca cao. “theo cbi.eu 26/03/2025”.

Ca cao cũng được biết đến là nguyên liệu sản xuất ra món ăn nổi tiếng thế giới: Socola. Châu Âu là thị trường sản xuất và xuất khẩu socola lớn nhất trên thế giới. Với nhu cầu đa dạng của ngành công nghiệp socola và ca cao, người tiêu dùng châu Âu luôn tìm kiếm các nguồn cung cấp có chất lượng và nguồn gốc khác nhau. Sự đa dạng này đang thúc đẩy thị trường ca cao ở châu Âu phát triển mạnh mẽ. Bên cạnh đó, việc sử dụng lớp phủ ca cao ngày càng được coi trọng trong chế biến rau củ, trái cây và ngũ cốc để tăng thêm hương vị cho các sản phẩm.

Một số công ty nổi tiếng trên thế giới trong ngành sản xuất socola bao gồm Nestlé (Thụy Sĩ), Hershey & Mars (Mỹ)…

2. Đặc điểm

Ca cao là loại cây thường xanh tầng trung, thân gỗ nhỏ, cao khoảng 4-8m, có thể đạt đến chiều cao 10-20m trong điều kiện tự nhiên. Cây thích hợp với môi trường bóng rợp và có khả năng chịu bóng tốt, cho phép trồng xen canh để tiết kiệm diện tích đất.

3. Công dụng của ca cao

Dưới đây là một vài công dụng phổ biến của ca cao

Làm sữa và bánh kẹo: 

Bánh kẹo và sữa là các sản phẩm chiếm phần lớn lượng ca cao sử dụng để sản xuất.

Đặc biệt một sản phẩm vô cùng nổi tiếng trên thế giới mỗi khi nhắc đến ca cao, đó chính là socola.

Kem dưỡng ẩm và xà phòng: 

Ở dạng lỏng, ca cao được tinh chế thành kem dưỡng ẩm vì có tác dụng săn chắc và chống lão hóa da

Thức ăn cho chăn nuôi:

Vỏ hạt ca cao sau khi tách có thể sử dụng như thức ăn cho gia súc

Phân bón cho cây trồng:

Phần lớn vỏ ca cao được sử dụng làm phân bón do tính giữ nước trong vỏ

4. Gieo trồng và thu hoạch

Trong hầu hết các khu vực, đặc biệt là ở Bờ Biển Ngà và Ghana, nơi mà tổng sản lượng cao nhất thế giới, việc trồng cây cacao thường diễn ra vào tháng 3 và tháng 4. Trong giai đoạn này, cây ca cao đang ở giai đoạn thụ phấn. Sau khoảng 5 tháng, cây ca cao sẽ phát triển ra quả và đến khi chín đủ, thời gian từ tháng 8 đến tháng 2 là thời điểm chính cho việc thu hoạch.

5. Tình hình sản xuất và xuất nhập khẩu ca cao (cập nhật mới nhất)

Hiện nay châu Phi vẫn là vùng sản xuất ca cao lớn nhất thế giới, chiếm phần lớn sản lượng hạt ca cao toàn cầu. Đặc biệt:

• Bờ Biển Ngà (Côte d’Ivoire) tiếp tục đứng đầu thế giới, sản lượng khoảng ~2,3–2,4 triệu tấn, chiếm hơn 40 % tổng sản lượng ca cao toàn cầu.
• Ghana là nước sản xuất lớn thứ hai với sản lượng hơn 650 000 tấn.
• Indonesia, Ecuador, Brazil, Cameroon và Nigeria cũng là những nước sản xuất hàng đầu, mỗi nước cung cấp từ vài trăm nghìn tấn trở lên. Các nước Nam Mỹ như Ecuador đang mở rộng sản lượng nhanh và có tiềm năng vượt qua Ghana vào giữa thập niên 2020.

Tổng cộng, các quốc gia này cùng nhau chiếm hơn 70–75 % sản lượng ca cao toàn cầu, trong đó châu Phi giữ vai trò đầu tàu chính của ngành hàng.

Về xuất khẩu hạt ca cao nguyên liệu, Bờ Biển Ngà và Ghana vẫn là hai nước xuất khẩu lớn nhất thế giới, tiếp theo là các nước như Cameroon, Peru, Ecuador và Colombia nếu xét theo giá trị xuất khẩu hạt ca cao. Các nước châu Phi chiếm phần lớn xuất khẩu thô, còn sản phẩm chế biến sâu (socola, bơ ca cao…) chủ yếu do các nước công nghiệp thực hiện.

6. Tình hình nhập khẩu

Thị trường nhập khẩu ca cao vẫn tập trung mạnh ở châu Âu và Bắc Mỹ:

• Hà Lan là một trong những nước nhập khẩu hạt ca cao lớn nhất thế giới — cảng Amsterdam là trung tâm thương mại và tái xuất ca cao lớn nhất toàn cầu, với khoảng 881 000 tấn nhập khẩu trong 2023.
• Bỉ, Đức, Tây Ban Nha và Pháp là những quốc gia châu Âu khác nhập khẩu lượng lớn ca cao để phục vụ cho ngành chế biến và sản xuất socola.
• Mỹ và Malaysia cũng nằm trong nhóm các nước nhập khẩu chính.

Dữ liệu 2023–2024, trong đó EU chiếm khoảng 60 % nhập khẩu ca cao toàn cầu — phần lớn được nhập khẩu để nghiền và sản xuất thành sản phẩm giá trị cao trong khu vực.

7. Tình hình xuất khẩu

Ở chiều xuất khẩu, Bờ Biển Ngà vẫn giữ vị trí số 1 thế giới về khối lượng hạt ca cao xuất khẩu, tiếp theo là các nước sản xuất lớn khác như:

• Ghana — xuất khẩu với khối lượng lớn nhưng sản lượng có biến động theo mùa và điều kiện nông nghiệp.
• Ecuador và các nước như Cameroon, Peru và Colombia cũng đóng góp đáng kể vào thị trường xuất khẩu ca cao nguyên liệu.

Tuy nhiên, đáng chú ý là giá trị xuất khẩu ca cao nguyên liệu không phản ánh đầy đủ sức mạnh của chuỗi giá trị ca cao, bởi nhiều quốc gia nhập khẩu (như Đức, Hà Lan, Bỉ) làm chế biến sâu và tái xuất sản phẩm đã qua xử lý, khiến giá trị thương mại ở những quốc gia này rất cao so với khối lượng nhập khẩu nguyên liệu.

8. Các yếu tố ảnh hưởng đến giá

8.1 Cung cầu ca cao

Sản lượng ca cao đã tăng đáng kể trong suốt 30 năm kể từ năm 1985. Tuy nhiên, trong khoảng gần 5 năm gần đây, mức sản lượng này đang ổn định mà không có sự gia tăng đột biến.

Sản lượng ca cao toàn cầu thường dao động và có thể giảm trong các mùa do bất ổn sản xuất, dịch bệnh hoặc khí hậu.

Nhu cầu nghiền (indicative of demand) tăng ở châu Âu và các thị trường mới nổi nhưng có thể thấp hơn nguồn cung tại một vài thời điểm.

8.2 Yếu tố thời tiết

Chỉ số VHI (Vegetation Health Index – Chỉ số Sức khỏe Thực vật) là một chỉ số tổng hợp các điều kiện nhiệt độ và độ ẩm của đất. Giá trị dưới 40 cho thấy điều kiện khắc nghiệt về nước và nhiệt, trong khi giá trị trên 60 cho thấy điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của cây.

Trong trường hợp có mưa, khi chỉ số dưới 90 mm thể hiện lượng mưa dưới mức trung bình trong thời kỳ đó. Trong khi đó, giá trị trên 110 mm cho thấy mưa vượt trội so với trung bình.

Vì hầu hết khu vực trong quốc gia Bờ Biển Ngà đều trồng ca cao, do đó, nếu thời tiết khắc nghiệt chiếm ưu thế, sẽ gây ảnh hưởng tiêu cực đến nguồn cung ca cao. Cụ thể, khu vực Daloa, với sản lượng chiếm tỉ lệ đáng kể trong nước, thì tình hình thời tiết tại đây cũng sẽ có tác động mạnh mẽ đến lượng cung ca cao của cả quốc gia.

8.3 Tình hình chính trị

Yếu tố chính trị đang có ảnh hưởng đáng kể đến nguồn cung ca cao, đặc biệt là do vấn đề lao động trẻ em trong ngành này. Trẻ em thường bị ép buộc phải làm việc trong môi trường khắc nghiệt, tiếp xúc trực tiếp với các chất độc hại mà không được bảo vệ bằng đồ bảo hộ, và sử dụng các công cụ nguy hiểm để thu hoạch ca cao.

Do đó, thông tin liên quan đến chính sách bảo vệ trẻ em sẽ ảnh hưởng đến nguồn cung ca cao. Điều này phụ thuộc vào việc liệu lao động trẻ em có được thay thế bằng người lớn để tăng năng suất, hay các quốc gia có áp dụng các biện pháp trừng phạt cao hơn đối với việc sử dụng lao động trẻ em dưới 16 tuổi trong các khu vực trồng cây ca cao.

Hình ảnh của tổ chức Bảo vệ Trẻ Em thế giới lên án việc hơn 2 triệu trẻ em phải làm những công việc nguy hiểm tại các khu vực gieo trồng ca cao ở Bờ Biển Ngà và Ghana. Các công việc có thể kể đến như bê vác nặng, tiếp xúc với hóa chất, sử dụng các dụng cụ sắc nhọn……….

Các thay đổi chính sách thương mại (thuế, hạn ngạch) ảnh hưởng đến xuất khẩu và giá.

8.4 Chu kỳ sản xuất phức tạp

Quy trình sản xuất từ khi trồng cây ca cao đến khi thu hoạch đòi hỏi một nỗ lực kéo dài suốt nhiều năm. Nông dân phải đưa ra quyết định về việc trồng cây từ rất lâu trước khi họ có thể nhận được lợi nhuận từ khoản đầu tư của mình. Các yếu tố như triển vọng về giá cả trong tương lai có ảnh hưởng đáng kể đến quyết định sản xuất. Tuy nhiên, vì có chu kỳ sinh trưởng kéo dài như vậy, nguồn cung ca cao thường không thể phản ứng nhanh chóng trước những biến động về nhu cầu. Điều này có thể dẫn đến tình trạng khan hiếm ca cao và tăng giá đột ngột. Vấn đề phức tạp hơn là ca cao dễ bị hỏng và không thể lưu trữ vô thời hạn.

8.5 Cơ sở hạ tầng và giao thông vận tải

Ca cao được trồng ở hầu hết các vùng nghèo khó trên thế giới với cơ sở hạ tầng hạn chế. Đường xá và thiết bị giao thông kém khiến khu vực này dễ bị gián đoạn nguồn cung.

Ví dụ: mưa quá nhiều có thể dẫn đến sự chậm trễ đáng kể trong việc vận chuyển cacao đến người tiêu dùng. Những sự chậm trễ này có thể dẫn đến thiếu hụt nguồn cung và giá cao hơn.

8.6 Sở thích của người tiêu dùng đối với các sản phẩm làm từ ca cao

Các thay đổi trong sở thích của người tiêu dùng có thể ảnh hưởng đến nhu cầu về ca cao và gây ra tác động đối với giá cả. Tại các quốc gia phương Tây, việc tiêu thụ socola đen đang tăng lên do sự quan tâm tích cực về lợi ích sức khỏe của nó. Sản xuất socola đen đòi hỏi sử dụng nhiều ca cao hơn so với socola sữa. Nhu cầu tăng của người tiêu dùng ở các thị trường mới nổi cũng có thể làm tăng giá ca cao. Vì socola là một sản phẩm đa dạng, nhu cầu của nó thường phụ thuộc vào mức độ giàu có của người tiêu dùng. Trong ngành công nghiệp chung, ca cao được xem là một trong những mặt hàng hàng đầu trong thị trường giao dịch hàng hóa phái sinh, với giá thường được duy trì ở mức cao và ổn định trong nhiều năm.

8.7 Lạm phát và giảm phát bảng Anh

Ca cao là một trong những mặt hàng cuối cùng vẫn được giao dịch bằng đồng bảng Anh. Khi đồng bảng Anh giảm giá, giá ca cao trên thị trường kỳ hạn London sẽ tăng cao. Tuy nhiên, hợp đồng tương lai ca cao của Hoa Kỳ được giao dịch bằng đô la Mỹ, do đó giá của chúng sẽ bị ảnh hưởng bởi tình trạng của đồng tiền Mỹ.

9. Xu thế đầu cơ

Giống như nhiều hàng hóa nông sản khác, giá ca cao biến động chịu ảnh hưởng từ cả yếu tố kinh tế cơ bản và hoạt động đầu cơ trên thị trường kỳ hạn.
Trong năm 2024–2025, giá ca cao đã trải qua những giai đoạn tăng mạnh và điều chỉnh sâu, phản ánh sự kết hợp giữa nguồn cung thắt chặt, kỳ vọng đầu cơ và dữ liệu nhu cầu:

Vị thế quỹ đầu cơ và thị trường kỳ hạn:

• Các vị thế managed money (quỹ đầu cơ và nhà đầu tư không thương mại) trên thị trường ca cao kỳ hạn đã giảm mạnh từ mức cao cuối 2024 sang giữa năm 2025, với vị thế mua ròng giảm tới 80 % so với mức đỉnh trước đó. Điều này cho thấy kỳ vọng giá tiếp tục tăng đã yếu đi, phản ánh tin tức nguồn cung được cải thiện và nhu cầu nghiền giảm.  “theo foodnavigator.com 26/09/2025”
• Với thanh khoản thấp hơn và open interest sụt giảm, thị trường ca cao trở nên dễ biến động hơn và mức giá phản ứng mạnh hơn với dữ liệu kinh tế và nông sản cơ bản. “theo reuters.com 05/03/2025”

Ảnh hưởng từ dữ liệu cơ bản:

• Những báo cáo về sản lượng nghiền ca cao (grindings) — một chỉ báo chính về nhu cầu thực tế từ ngành chế biến — cho thấy nhu cầu ở châu Âu và châu Á giảm so với cùng kỳ, làm những vị thế mua ròng bị cắt giảm.
• Hoạt động đầu cơ thường phản ứng rất nhanh với số liệu nghiền: khi grindings giảm mạnh, các quỹ nhanh chóng giảm vị thế mua ròng, góp phần gây thêm áp lực giảm giá.

Tác động ngắn hạn:

• Trong các đợt giá tăng hay giảm mạnh, một phần động lực đến từ quy mô nguồn vốn đầu cơ và kỳ vọng về cung cầu tương lai hơn là chỉ số cung cầu vật chất.
• Ví dụ như vào giữa năm 2025, khi dữ liệu cho thấy tồn kho giảm và nguồn cung thắt chặt, một số quỹ đã quay lại mua vào, thúc đẩy giá bật tăng nhẹ trước khi điều chỉnh theo dữ liệu nhu cầu thực tế.

Tóm lại: trong giai đoạn cập nhật, xu hướng đầu cơ của các quỹ và vị thế ròng đầu tư không còn mạnh như trước, và thị trường ca cao đang chịu ảnh hưởng pha trộn giữa nhu cầu thực, kỳ vọng biến động cung cầu trong niên vụ tiếp theo và phản ứng từ các nhà đầu tư tài chính.

10. Báo cáo liên quan đến ca cao

Các báo cáo nghiền ca cao (grindings reports) vẫn giữ vị trí trung tâm trong việc đánh giá nhu cầu thực tế từ ngành chế biến:

Grindings là chỉ báo hàng đầu:

• Số liệu nghiền ca cao ở các khu vực lớn như châu Âu, Bắc Mỹ và châu Á thường được công bố hàng quý và phản ánh động thái mua nguyên liệu từ các nhà máy chế biến.
• Trong 2025, dữ liệu này cho thấy lượng nghiền giảm ở châu Âu (-7.2 %) và châu Á (-16 %), trong khi Bắc Mỹ tăng nhẹ. Những con số này ảnh hưởng trực tiếp đến kỳ vọng nhu cầu nguyên liệu ca cao.

Dữ liệu nghiền tác động trực tiếp đến giá:

• Nếu dữ liệu nghiền thấp hơn kỳ vọng, điều đó thường bị thị trường hiểu là nền tảng nhu cầu yếu, và vị thế mua ròng có thể bị cắt giảm mạnh, đẩy giá giảm.
• Ngược lại, số liệu nghiền tốt hơn mô hình dự báo sẽ hỗ trợ giá trong ngắn hạn.

So sánh với các hàng hóa khác:

• Độ tương quan giữa giá ca cao và các mặt hàng như ngô, đậu tương hay đường trong vài năm gần đây thấp, cho thấy ca cao vận động theo các yếu tố riêng về nguồn cung và nhu cầu sản phẩm cuối cùng (socola), chứ không theo xu hướng chung của nông sản khác. (phù hợp với các nghiên cứu thị trường hàng hóa).
• Đồng tiền và điều kiện kinh tế ở thị trường tiêu thụ lớn (như bảng Anh hay đô la Mỹ) vẫn tác động đến tỷ giá và giá trị hợp đồng tương lai, nhưng dữ liệu nghiền và diễn biến cung cầu cơ bản thường có tác động mạnh hơn trong trung và dài hạn.

11. Bí quyết đầu tư Ca Cao (ICE US)

Hiểu biết chuyên sâu về sản phẩm và quy cách giao dịch

• Nắm vững đặc điểm của ca cao như một mặt hàng nông sản toàn cầu, bao gồm các đặc tính vật lý, phân loại chất lượng, mục đích sử dụng cuối cùng (socola, bơ ca cao, bột ca cao) và vai trò của ca cao trong chuỗi cung ứng thực phẩm và bánh kẹo toàn cầu.
• Hiểu rõ các thông số kỹ thuật của hợp đồng tương lai ca cao (CC) được giao dịch trên ICE US, bao gồm quy mô hợp đồng, đơn vị yết giá, bước giá tối thiểu, các tháng giao hàng, địa điểm giao nhận và thời gian giao dịch.
• Theo dõi chặt chẽ các chỉ báo quan trọng của thị trường ca cao, bao gồm:
  • Open Interest và vị thế của dòng tiền đầu cơ (managed money),
  • Tồn kho ca cao được chứng nhận tại các kho của ICE,
  • Dữ liệu nghiền ca cao (grindings) tại các khu vực tiêu thụ chính như châu Âu, Bắc Mỹ và châu Á,
  • Cấu trúc đường cong giá hợp đồng tương lai (contango/backwardation),
  • Biến động tiền tệ, đặc biệt là USD và GBP.

→ Các chỉ báo này giúp nhà đầu tư đánh giá chính xác cán cân cung – cầu và nhận diện xu hướng giá ca cao trong ngắn và trung hạn.

Sử dụng các công cụ phòng ngừa rủi ro và quản trị rủi ro

Hợp đồng tương lai ca cao đóng vai trò quan trọng đối với:

• Các nhà máy chế biến ca cao và nhà sản xuất socola: Cố định chi phí nguyên liệu đầu vào nhằm bảo vệ biên lợi nhuận trước biến động giá.
• Các doanh nghiệp xuất khẩu và thương nhân: Quản lý rủi ro giá phát sinh từ biến động giá ca cao vật chất và thời điểm giao hàng.
• Các quỹ đầu cơ và nhà đầu tư tài chính: Tận dụng biên độ biến động mạnh của giá ca cao, đồng thời đa dạng hóa và kiểm soát rủi ro trong danh mục hàng hóa.

Cập nhật thường xuyên các yếu tố tác động đến giá ca cao

• Giá ca cao chịu ảnh hưởng mạnh từ:
  • Điều kiện thời tiết tại các vùng sản xuất trọng điểm, đặc biệt là Tây Phi (Bờ Biển Ngà và Ghana),
  • Dịch bệnh cây trồng và các gián đoạn trong sản xuất,
  • Các yếu tố chính trị và quy định pháp lý, bao gồm chính sách phát triển bền vững và vấn đề lao động trẻ em,
  • Biến động tỷ giá, đặc biệt là USD và GBP,
  • Xu hướng tiêu thụ socola toàn cầu và điều kiện kinh tế tại các thị trường tiêu thụ lớn.
• Nhà đầu tư cần theo dõi sát:
  • Báo cáo nghiền ca cao hàng quý,
  • Mức tồn kho ca cao được chứng nhận trên ICE,
  • Các chỉ số thời tiết (lượng mưa, VHI, hiện tượng El Niño/La Niña),
  • Dữ liệu xuất khẩu và các thông báo chính sách từ các quốc gia sản xuất chủ chốt.

→ Việc theo dõi liên tục các yếu tố trên giúp nhà đầu tư đánh giá chính xác nền tảng thị trường và định hướng biến động giá ca cao.

Tham vấn chuyên gia thị trường hàng hóa

• Edu Trade là đơn vị uy tín và là thành viên hàng đầu của Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), chuyên cung cấp dịch vụ tư vấn và đào tạo đầu tư phái sinh hàng hóa.
• Với hơn 10 năm kinh nghiệm thực tiễn trên thị trường, đội ngũ chuyên gia của Edu Trade liên tục cập nhật diễn biến thị trường, mang đến cho nhà đầu tư các phân tích kịp thời, khách quan và dựa trên dữ liệu.
• Edu Trade thường xuyên tổ chức các chương trình đào tạo chuyên sâu về đầu tư hàng hóa, hỗ trợ nhà đầu tư:
  • Xây dựng chiến lược giao dịch phù hợp,
  • Chủ động quản trị rủi ro,
  • Hạn chế tối đa các sai lầm phổ biến và không cần thiết trong quá trình đầu tư.

Edu Trade hy vọng những nội dung trên sẽ giúp nhà đầu tư có cái nhìn rõ ràng và thực tiễn hơn về COCOA (ICE US).

Nếu bạn quan tâm đến việc giao dịch hợp đồng tương lai ca cao hoặc tham gia thị trường phái sinh hàng hóa, vui lòng liên hệ Hotline: 0866.212.677 để được tư vấn và hỗ trợ chuyên nghiệp.